poniedziałek, 30 kwietnia 2018

"Pielęgnować w sobie młodość"

Barbara Terlikowska "zachwycić się życiem"

podziwiać trzeba świat
ludne miasta
kolorowe wioski
mieć w sercach miłość
nie tylko miłostki
zachwycić się życiem
zanim czas porozrywa
na strzępy pamięć
zanim nastanie chłód
i co piękne
przykryje zamieć

Wiosna powoduje skojarzenia z młodością człowieka. Pragnieniem jest, by wiosna i młodość trwały wiecznie. Ich wspólnym mianownikiem jest: uroda, witalność, optymizm, nadzieja, energia, siła, życie (jako wartość sama w sobie i jako życie przede wszystkim).
Wiadomo, że czas biegnie, zmienia przyrodę i nas, ale - z tego powodu - nie możemy i nie chcemy popadać w melancholię, pesymizm, zniechęcenie.
Wyjdźmy więc ze słusznego założenia, że liczba lat życia nie jest, i nie może być, jedyną wytyczną naszej aktywności; nie może nas ograniczać i wyznaczać granic naszego funkcjonowania. Sens istnienia, kondycja fizyczna i umysłowa zakodowane są w naszej głowie i zależą od tego, jak potrafimy własną głową zarządzać.

Wyznaczniki młodości, mimo wieku kalendarzowego, to:
- troska o stan ducha - a więc radość z każdego dnia życia, energetyczne witanie poranków, snucie planów i ich realizacja każdego dnia, radość z sukcesów i osiągnięć, ekscytacja tym, co nas otacza;
- harmonijne łączenie troski o stan ciała, umysłu i ducha;
- poszukiwanie coraz to nowych dróg dochodzenia do wyznaczonych celów; gromadzenie pomysłów, wiedzy, samodzielnych doświadczeń życiowych;
- unikanie rutyny i starych, złych nawyków;
- podejmowanie samodzielnych decyzji i wyborów - z wszystkimi ich konsekwencjami;
- czerpanie przyjemności z pracy, z nieustannego rozwoju, z życia rodzinnego, realizacji własnych projektów, obcowania z przyrodą i sztuką;
- traktowanie problemów życiowych jako okazji do rozwoju, doświadczeń, odkrywania w sobie siły i pomysłowości - krótko mówiąc: branie trudności za okoliczności do przekształcania rzeczy niekorzystnych w pożądane, nowe, lepsze, oczekiwane;
- wypracowywanie wewnętrznej mocy i nieugiętości ducha;
- czerpanie siły od osób, które są dla nas dobrym przykładem młodości, mimo kalendarzowego wieku (wewnętrzna moc, siła, wola walki o siebie, szlachetne cele, otwartość na innych, zachowania godne naśladowania);
- odkrywanie własnego wewnętrznego potencjału i bogactwa - dokładanie starań do rozwoju danych nam przez naturę możliwości życiowych,
- posiadanie własnych ideałów;
- rozwijanie w sobie zdolności do codziennego zachwytu i zdumienia nad "biegiem gwiazd czy życiem mrówki";
- stała nadzieja na lepszy świat;
- niegasnące zaufanie do samego siebie.

Wiecznej młodości sprzyjają też: sen, uśmiech, ruch, motywacja do działania, zdrowe odżywianie, medytacja, bycie sobą, akceptacja siebie, branie z życia, ile się da.

Czy jesteśmy młodzi, mimo wieku kalendarzowego, w kontekście powyższego tekstu ? Co powinniśmy zmienić w swojej codzienności, by ta wartość była naszym udziałem? Które atuty młodości są nam najbliższe?

Odnieśmy się do myśli przytoczonych poniżej. Na ile są, w naszej ocenie, prawdziwe, słuszne, ponadczasowe?
"Każdy młody człowiek widzi w sobie początek świata." (Elias Canetti)
"Pozostaje się młodym tylko wówczas, jeżeli było się młodym kiedykolwiek." (Cesare Pavese)
"Siła i piękno są darem młodości." (Demokryt)
"W życiu niewiasty rozróżnić można siedem okresów: niemowlę, dziewczynka, dziewczyna, młoda kobieta, młoda kobieta, młoda kobieta, młoda kobieta." (George Bernard Shaw)
"Do rządu, nierządu i pogody ma zaufanie tylko młody." Jan Izydor Sztaudynger)

poniedziałek, 23 kwietnia 2018

"Cieszyć się słońcem"

Czesław Miłosz "Barwy ze słońca są"

Barwy ze słońca są. A ono nie ma
żadnej osobnej barwy,
bo ma wszystkie.
I cała ziemia jest niby poemat,
a słońce nad nią przedstawia artystę.

Kto chce malować świat
w barwnej postaci,
niechaj nie patrzy nigdy
prosto w słońce,
bo pamięć rzeczy,
które widział, straci,
łzy tylko w oczach zostaną piekące.

Niechaj przyklęknie,
twarz ku trawie schyli
i patrzy w promień od ziemi odbity.
Tam znajdzie wszystko,
cośmy porzucili:
Gwiazdy i róże, i zmierzchy i świty.

Nastała wiosna i słoneczne dni. Podczas ostatnich spacerów po terenach działkowych podziwiałam kwitnące sady, tonące w promieniach porannego słońca. Coś zjawiskowego, niezwykłego, cudnego. Trzeba koniecznie ten widok zarejestrować w świadomości! Słońce to najwspanialszy malarz świata. W jego promieniach kwiaty nabierają blasku i wyrazistości; rzeczy zwyczajne,  stają się urocze i wyjątkowe.

Nasza dzienna gwiazda stanowi podstawowe źródło rozkwitu wszelkiego życia i wszelkiego piękna. Całe życie planety stymulowane jest energią słoneczną.
Pośród dobowych i całorocznych cykli, świecące nieustannie słońce jest symbolem Wiecznego Życia i Źródła, które nieustannie gotowe jest dawać i przesyłać na Ziemię swoje ciepło i światło (bez względu na to, czy jesteśmy dobrzy, czy źli). Mistycy wszystkich religii uważają Słońce za symbol Bożej Miłości - dlatego tarcza Słońca malowana jest w postaci aureoli wokół głów świętych wszystkich religii.

Energia słoneczna ma korzystny, ale i niekorzystny wpływ na ludzki organizm. Należy więc z niej korzystać w sposób mądry, rozważny. Jej walorem jest dobry wpływ na samopoczucie (zwiększa aktywność hormonów szczęścia; dostarcza witaminę D wzmacniającą kości, mięśnie i stawy; wzmacnia układ odpornościowy i serce; zmniejsza ryzyko zachorowania na stwardnienie rozsiane i raka piersi; obniża ciśnienie krwi).
Jej niepożądane skutki zaś, gdy nie zachowujemy należytych środków ostrożności, to: udar słoneczny, pogorszenie widzenia, czerniak, alergia skórna, starzenie się skóry (słońce wysusza skórę, powoduje utratę jej jędrności i zmiany pigmentacyjne).

Na rynku dostępne są kosmetyki przygotowujące skórę do kąpieli słonecznych. Kosmetyki te najczęściej zawierają składniki przyśpieszające opalanie. Należy je stosować na kilka tygodni przed plażowaniem. Dostępne są też kremy regenerujące po opalaniu. Ich zadanie to silne nawilżenie i odnowa skóry oraz przedłużenie trwałości opalenizny. Nie ma kremów całkowicie blokujących działania promieni słonecznych na naszą skórę. Krem "50-tka" blokuje działanie promieniowania na skórę w 98%.

Bez słońca nie ma życia. Interesujmy się fizyką Słońca, jego symboliką i wpływem na procesy życiowe. Podziwiajmy świat w promieniach słonecznych. Korzystajmy z umiarem z tego darmowego lekarstwa. Odkryjmy mądrość zawartą w przytoczonych poniżej zdaniach:

"Choć słońce takie jasne, cóż ja o słońcu wiem? (Jan Brzechwa)
"Trwaj tylko w słońcu, bo nic pięknego nie rośnie w ciemności." (Friedrich Schiller)
"Gdy słońce kultury chyli się ku zachodowi, to nawet karły rzucają długie cienie." (Karl Kraus)
"Przynajmniej słońce jest zawsze za darmo." (Haruki Murakami)


sobota, 14 kwietnia 2018

"Poszukiwać mocy w sobie"

NieobecnaNiezapominajka "Dialog z własnym ja"

Jestem jak tysiąc pytań,
Milion odpowiedzi.
Jestem jak kropla 
W morzu myśli.
Jestem jak słońce
W obłokach ciemnych chmur.
Jestem jak anioł
Wznoszący się ku niebu.
Jestem jak kwiat 
Kwitnący pośród śniegu.
Jestem jak miłość
Wokół dwojga ludzi.

Jestem jak zazdrość
Oddalająca nas.

Czym jest osobista moc? Trudno na to pytanie odpowiedzieć jednoznacznie. Związana jest ona  bowiem z różnorodnością ludzkich osobowości, z różnymi wyobrażeniami o własnym życiu i o właściwym sobie miejscu w świecie.
Fryderyk Nietzsche: Moc osobista to przede wszystkim zdolność człowieka do określania i widzenia siebie oraz do wykraczania poza siebie. Jej istotą nie jest dominacja nad innymi, lecz osiąganie pełni istnienia.
Niccoló Machiavelli: Moc osobista to przede wszystkim władza nad innymi, z możliwością kontroli ich postępowania, bo natura ludzka jest zdominowana przez lęk, ambicje i nastawienia na obronę przed różnego rodzaju zagrożeniami.
Alfred Adler: Dążenie do mocy to jeden z podstawowych celów człowieka; stanowi następstwo poczucia niższości, które jest wspólnym doświadczeniem ludzi w dzieciństwie.

Istotnym aspektem doświadczania mocy osobistej jest zdolność wywierania wpływu na swoją sytuację, sprawowania kontroli nad swoim życiem, predyspozycje do urzeczywistniania pragnień i celów osobistych. Mocą tą można wpływać także na otoczenie zewnętrzne.

Charakter mocy może być spokojny lub burzliwy. Spokojny bywa u ludzi o trwale zakorzenionych wartościach osobistych, zrównoważonych emocjonalnie i posiadających określone cele życiowe. Polega na wytrwałym zmierzaniu do celu.
Głębokość zakorzenienia mocy osobistej jest pochodną integracji osobowości i zdrowia psychicznego. Człowiek o takich walorach może dysponować pełnią posiadanych zasobów: może sięgać do doświadczeń z odległej przeszłości, może wykorzystywać posiadane kompetencje, ma umiejętność radzenia sobie ze stresem.

Źródłem "dobrej" mocy osobistej są więc:
- indywidualne zasoby energii osobistej,
- optymistyczna ufność wobec przyszłości,
- pozytywne dążenie ukierunkowane wartościami,
- przekonanie o skuteczności własnego postępowania.

Energię do życia czerpiemy z samego życia. Codziennie budzimy się, oddychamy, czujemy, myślimy, pragniemy, marzymy, działamy. Moc osobista stanowi siłę sprawczą umożliwiającą dokonywanie zmian w otoczeniu. Dobrze jest, gdy towarzyszy jej wiara, że dokonane zmiany "ulepszą" rzeczywistość. Dobrze jest też, gdy posiadanej mocy towarzyszy poczucie osobistej skuteczności, bo ona zwiększa siły do dokonywania zmian.

W szukaniu i odkrywaniu osobistej mocy zaczynamy od konstruktywnego myślenia, konstruktywnego stosunku do siebie i budowania konstruktywnych wizji własnego postępowania. Dalsza droga to rozumienie otaczającego świata widzialnego i niewidzialnego oraz czerpanie dobrej mocy od ludzi, którzy taką mocą mogą nas obdarować. (Źródło: Charaktery 01/2003)

Spostrzeżenia warte przyswojenia:
"Prawdziwa decyzja jest mierzona poprzez fakt podjęcia nowego działania; jeśli nie ma działania - tak naprawdę nie podjąłeś decyzji." ( Tony Robbins)
"Nie pytaj czego świat potrzebuje. Pytaj, co czyni cię pełnym życia i rób to. Ponieważ tym, czego świat potrzebuje są ludzie pełni życia.: (Howard Thurman)
"Najbardziej paląca potrzebą ludzkiej natury jest pragnienie bycia ważnym." (John Dewey)
"Cały świat usuwa się z drogi człowiekowi, który wie dokąd zmierza." (Anonimowe)

niedziela, 8 kwietnia 2018

"Szukać w naturze pomysłów na siebie"

Joanna Ziembińska-Kurek "Jutro"

nie ma
 i
staje się

poranek
z niebytu
nie trzeba dybać
ukradkiem
z policzkiem
na czujnym ramieniu
układam się
w gnieździe łóżka

pewna
codziennego cudu

Myślę o odkrywaniu własnych dróg poza etatem. Człowiek musi się czymś interesować, coś robić dla własnej przyjemności, zadowolenia, rozwoju.
Budząca się do życia przyroda zachęca do wyjść na łono natury, a więc do spacerów, wycieczek, ruchu na świeżym powietrzu, rozmów ze znajomymi. Skłania do pracy w polu, ogrodzie, na działce. Powoduje zainteresowanie życiem roślin doniczkowych hodowanych w mieszkaniu. Jest inspiracją dla artystów: malarzy, fotografów, muzyków, florystów, badaczy kultury...

Życie blisko natury jest dla każdego człowieka koniecznością. Od niej otrzymujemy zdrowie i chęć do życia, z niej bierzemy pomysły do badań, odkryć, pracy twórczej, rozwoju. Zanim zajmiemy się konkretną działką poznawania i doświadczania przyrody musimy dokonać ogólnego jej przeglądu, rozpoznania, oswojenia, wyrobienia sobie na jej temat zdania.

Kolejny krok to rozmowa z sobą i odpowiedź na pytania:
- jakie mam marzenia; czy poważnie je traktuję?
- jakie są moje talenty i fascynacje?
- jaką posiadam wiedzę w obrębie obiektu/ów fascynacji?
- czy mam jakieś doświadczenia z przeszłości związane z przedmiotowymi zainteresowaniami?
- czy potrafię łączyć ciekawość z wiedzą, doświadczeniami, umiejętnościami?
- czy chcę ciągle uczyć się rzeczy nowych?
- czy na pewno wiem czego chcę i czy na pewno będę konsekwentnie dążyć do realizacji postanowienia?
- czy mam pełną świadomość tego, że życiowe cele osiąga się pomysłowością, pracą i wytrwałością?
- czy mam świadomość trudności i przeszkód na drodze do sukcesu?

Praca z krajobrazem, przyrodą, historią i kulturą daje wiele przyjemności pod warunkiem, że:
- mamy poczucie własnej siły, kompetencji, konsekwencji;
- wiemy, po co chcemy robić konkretną "rzecz";
- wiemy, że dokonywanie wszelkich zmian jest procesem, który wymaga czasu, przekonania, działania, determinacji;
- wiemy, że przez cały czas przedmiotowej aktywności należy pogłębiać wiedzę i rozwiązywać problemy;
- wiemy gdzie, jak i z kim będziemy realizować przyjęte założenia;
- wiemy, jakie jest zapotrzebowanie na rynku na nasze wytwory (dobrze jest, gdy pasja ma wzięcie na rynku i przynosi korzyści finansowe).

Nie można przeżyć życia nie interesując się niczym i nie próbując różnych aktywności. Tylko ciekawość świata, aktywność i twórczość własna dają satysfakcję i szczęście. Natura jest tym środowiskiem, które dobrze rozpoznane i zarządzane potrafi się sowicie odwdzięczyć, przynieść sporo wiedzy, zadowolenia, często korzyści materialnych . Można więc śmiało szukać w naturze pomysłów na siebie. Wystarczy znaleźć dobry pomysł, dołożyć własną aktywność i operatywność, a sukces murowany!.

 "Poszukiwanie to natura mądrości." (Rick Riordan)
"Cała przyjemność leży w poszukiwaniu, w odkrywaniu." (Graham Masterton)
"(...) jeśli nie dojdziesz na piechotę tam gdzie chcesz dojść, nie zobaczysz rzeczy, których szukasz." (Tiziano Terzani)
"Jeśli istnieje odpowiedź, można ją odnaleźć tylko w samym procesie szukania. To właśnie on jest sercem tworzenia..." (Steven Erikson)
"Dopóki walczysz, jesteś zwycięzcą." (Św. Augustyn)

poniedziałek, 26 marca 2018

"Rozumieć Wielkanoc"

Jadwiga Zgliszewska "Zmartwychwstanie"

... rozkołysało oziminę
i triumfalne sztandary

rozzłociło kaczeńce
jak koronę zwycięstwa

rozdzwoniło skowronki
i serca na rezurekcję

rozbłękitniło niebo
nad głowami niedowiarków

otwierając szeroko Bramę Zbawienia
przez cud Wielkiej Nocy

Czas Świąt Wielkanocnych to czas budzenia się nowego życia w przyrodzie i czas nowego spojrzenia na życie religijne chrześcijan. Ważna jest tu symbolika przedmiotów/produktów tradycyjnie związanych z wiosennymi świętami. Każda "rzecz" ma swoją wymowę i opowiada swoją historię. Oto zestawienie artykułów o wymowie świątecznej i przypisane im znaczenie:

- jajka - symbolizują triumf życia nad śmiercią i początek nowego życia ściśle związany ze Zmartwychwstaniem Jezusa;
- pieprz i sól - to symbole oczyszczenia, prawdy i życia w prostocie; sól dodatkowo chroni przed zepsuciem;
- chleb - zapewnia dobrobyt i pomyślność; w chrześcijaństwie Jezus Chrystus pojmowany jest jako chleb życia dla Jego wyznawców;
- wędlina - oznacza zdrowie, płodność, dostatek materialny;
- chrzan - to symbol zdrowia i siły fizycznej; niesie również skojarzenie z goryczą towarzyszącą męce Chrystusa na krzyżu;
- baranek - znak odkupienia grzeszników i przezwyciężenie zła;
- słodka babka - opowiada o umiejętnościach i ludzkiej doskonałości;
- zielony bukszpan - przypomina o budzącej się wiośnie; zapowiada początek nowego istnienia;
- poświęcona w Niedzielę Palmową palma - chroni domostwo przed wszelkim złem.

Ponadto, a właściwie przede wszystkim, Święta Wielkanocne to okres zadumy, refleksji, osobistego spojrzenia na upływający czas - i ten czas, który staje (wraz z wiosną) przed nami. Życie dzieje się w oprawie odradzającej się przyrody. Piękno, niewinność, nieśmiałość, zaduma - to słowa, które trafnie opisują rozpoczynający się wraz ze Świętami Wielkanocnymi okres w życiu ludzi i świata  wszechobecnej przyrody (pozostającej w ciągu roku w różnych stadiach swojego rozwoju). Harmonia między tymi światami wciąż pozostaje tym, czego najbardziej oczekujemy i czego sobie życzymy. Mamy nadzieję, że mądrość rządzących będzie ukierunkowana na rozwój świata w każdym wymiarze i nikt nie odważy się zniszczyć odwiecznego porządku na Ziemi.

Czytelnikom bloga życzę zdrowych, wesołych i pełnych nadziei Świąt Wielkanocnych oraz miłych spotkań rodzinnych przy święconce.

Warto obserwować pogodę w czasie Świąt Wielkanocnych. W ciągu roku będzie można zobaczyć czy mądrości ludowe się sprawdzają, czy są nadal aktualne.
"Gdy w Palmową Niedzielę słońce świeci, będą pełne stodoły, beczki i sieci."
"W dnie krzyżowe - męka Boża, wstrzymaj się od siewu zboża."
"W Wielką Niedzielę pogoda, duża w polu uroda."

piątek, 16 marca 2018

"Umieć zachwycać się wiosną"

Magdalena Frączek "Wiosna"

Przyszła do nas pani wiosna,
cała w sukni z kwiatów.
Uśmiechnięta i radosna,
wśród lecących ptaków.
Powróciły z nią bociany
z dalekiej Afryki.
Żaby w stawie się zbudziły,
misie i jeżyki.
W krzewach słychać śpiew skowronka,
słonko mocniej grzeje.
Na listeczku śpi biedronka.
wiatr leciutko wieje.
Witaj wiosno! Piękna pani!
Cieszy nas twój powrót,
zieleń liści, świerszczy granie,
kwiatów pełen ogród.

W czasie spaceru po lesie spotkałam kwitnące podbiały - zwiastuny wiosny. Zachwyt nad ich pięknem w promieniach wiosennego słońca przywołał pytanie: czy posiadam wrażliwość na zmiany w przyrodzie? w czym się ona przejawia? co z niej wynika? Myślę, że wrażliwość taka jest dana wszystkim ludziom w określonym zapisie genetycznym, i że w związku z tym wszyscy potrafimy na różne sposoby przeżywać zaciekawienie i zachwyt pięknem otaczającej nas natury.

Pytanie kolejne: z czym kojarzy mi się wiosna i dlaczego? Odpowiem słowami-hasłami:  to słońce, światło, tęcza, nowe życie, młodość, nadzieja, świeżość, koloryt, nieśmiałość, niewinność, zadziwienie, zaciekawienie, wiosenne porządki, prace rolnicze, dieta, ruch, rozwój, twórczość, fotozabawa.
 Symbolika wymienionych zjawisk przyrodniczych i stanów psychicznych jest następująca:
- słońce - oznacza nieskończoność, energię, niebo, mądrość, wspaniałość, tryumf, płodność, szczęście, powodzenie;
- światło - bez niego nie byłoby życia na Ziemi, kojarzy się z wiecznością, natchnieniem, intuicją;
- tęcza - można ją rozumieć jako połączenie między niebem a ziemią, ale też jako drogę, po której przychodzą do świadomości treści nieuświadomione;
- nowe życie - przyroda ożywa, rozwija się, rozmnaża się, wzrasta;
- młodość - jej przymiotami są: wola życia i rozwoju, siła, sprawność, urok i czar, determinacja w osiąganiu celów;
- nadzieja - oczekiwanie na spełnienie się czegoś pożądanego; ufność, że podjęte działania jednak doprowadzą do upragnionego celu - i towarzyszące wszystkiemu uczucie mobilizacji do walki o realizację wytyczonych celów;
- nieśmiałość - uczucie skrępowania, zakłopotania, lęku przed mającą nastąpić oceną;
- niewinność - brak winy; nieświadomość zła; niezdolność do bycia kimś innym, niż się jest;
- prace porządkowe - usunięcie zanieczyszczeń z czasu przeszłego;
- prace rolnicze - sadzenie i zasiew roślin oraz ich pielęgnacja; hodowla zwierząt; działania w kierunku zapewnienia żywności wszystkim organizmom jej potrzebującym;
- ruch - to życie, zdrowie, sprawność fizyczna i psychiczna, przemieszczanie się;
- duchowość - życie wewnętrzne w każdych okolicznościach ("w zdrowym ciele zdrowy duch");
- twórczość - niepowtarzalność; kreowanie świata według własnej wizji i możliwości;
- fotozabawa - fotograficzne "chwytanie momentów" w miejscach pobytu, obecności.

Zachwyt jest stanem psychicznym tego, który coś podziwia, coś go zaciekawiło, coś go zaintrygowało. Jest uczuciem uniesienia, pozytywnych emocji, radości z oglądania piękna, nowości, inności, czegoś wyjątkowego, niezwykłego, niecodziennego. W naszym przypadku będzie to podziw dla piękna budzącej się do życia przyrody w różnych odsłonach i konfiguracjach.

 Popatrzmy - dodatkowo - na uroki wiosny przez pryzmat wypowiedzi osób wrażliwych na piękno przyrody wiosennej. Trudno się z ich spostrzeżeniami nie zgodzić:

"Bogaty - to nie ten, kto ma dużo pieniędzy, lecz ten, kto może sobie pozwolić na życie wśród uroków, jakie roztacza wczesna wiosna." (Antoni Czechow)
"Popatrz, jak nam wiosna ubiera przyrodę i rozbiera panny, a zwłaszcza te młode." (Lech Konopiński)
"Kwiat jest uśmiechem rośliny." (Peter Hille)
"Sztuka jest wieczną wiosną. Sztuka jest ciepłym wiatrem, od którego śniegi topnieją." (Konstanty Ildefons Gałczyński)

wtorek, 6 marca 2018

"Rozumieć samotność i jej doświadczać"

Ewa Lipska "Nieprecyzyjny opis samotności"

Nie umeblowana pustynia,
Nieskładany skrypt myśli,
Neurotyczny zachód słońca,
Słuchawka wisząca nad przepaścią.

Poza astmatyczną herbatą
nie da się już więcej nic zrobić.



Wyłączam z rozważań wszelkie stany chorobowe. Pragnę skupić się na pozytywnych stronach samotności z wyboru i dostrzec potrzebę i zalety takiej właśnie samotności.

Człowiek jest z natury istotą społeczną, a więc powinien pielęgnować i rozwijać swoje dwa światy, tj. swój świat wewnętrzny i zewnętrzny. Jeżeli kontroluje i rozwija równolegle obydwa światy - jest dobrze. Gorzej, gdy wystąpi nierównowaga. Jeżeli koncentruje się tylko na działaniach w świecie zewnętrznym - wchodzi w świat pustki i bezsensu; jeżeli zaniedbuje swój świat wewnętrzny - doświadcza poczucia braku sensu istnienia, braku porządku, braku hierarchii wartości,  braku priorytetów w wyborze ważnych dla siebie zadań.

W świecie konsumpcyjnym człowiekiem sterują czynniki zewnętrzne. Wmawiają nam, że liczy się tylko cywilizacja masowości, produkcja, konsumpcja, masowy przekaz informacji oraz treści na bieżąco wypełniające świat zewnętrzny. Nie mówią prawie wcale o potrzebie pielęgnowania osobowego świata wewnętrznego. Posiadanie bowiem przez nas własnego świata jest podstawą  naszej autonomii, niezależności. A jeżeli jesteśmy świadomi siebie i niezależni to nie chcemy podporządkowywać się nieakceptowanym przez siebie układom rzeczy, ludzi, celów czy ambicji - nie chcemy być chorągiewkami na wietrze, pokazującymi zawsze "skąd wieje wiatr".

Czemu więc służy okresowa samotność z wyboru?
- jest rozmową z samym sobą - w ciszy i milczeniu poszukujemy porządku w głębi duszy;
- pozwala nam ujrzeć siebie w prawdzie;
- pozwala nam ocenić zakres własnej samodzielności w myśleniu, refleksji i działaniu;
- jest koniecznym warunkiem twórczości - doskonałość dzieł zewnętrznych jest odbiciem poziomu świata wewnętrznego ich twórcy;
- jest indywidualnym poszukiwaniem wartości i sensu istnienia,
- jest osobistym doświadczeniem, do którego nikt nie ma dostępu - jest prywatnym i bardzo osobistym światem  refleksji, rozumu, emocji, wartości.

Doświadczanie samotności czyni nas osobami świadomymi, niezależnymi, wrażliwymi i twórczymi. Potwierdzają to także refleksje cytowanych poniżej autorów:
"Jeżeli jestem sam w lesie, nie może mnie spotkać żadna podłość, nie mogę usłyszeć kłamstwa ani świstu bata." (Ryszard Kapuściński)
"Im wyższy postawisz sobie cel, tym bardziej będziesz samotny." (Ryszard Kapuściński)
"Boimy się samotności, bo stawia nas twarzą w twarz ze sobą." (Wojciech Eichelberger)
"Samotność jest dla umysłu tym, czym dieta dla ciała." (Luc de Vauvenargues)
"Ludzie czują się naprawdę braćmi tylko wtedy, gdy usłyszą się nawzajem w ciszy rzeczy poprzez samotność." (Miguel de Unamuno)