poniedziałek, 30 marca 2020

"Porządkowanie świata - filozofia życia codziennego"

Joanna Porazińska "Ja"

Jedni mają stada owiec,
drudzy mają odrzutowiec
albo nawet i parowiec,
albo nie wiem co.
Ja mam dużo myśli w głowie.
O!
A ta jedna to rano wstaje,
a ta druga - wysoka jak Himalaje,
a ta trzecia taka wesołka,
że natychmiast trzeba fiknąć fikołka.
A ta czwarta gwiazdy podgląda,
a ta piąta jest okropnie mądra!
Szósta jest nieśmiała jak sarenka,
ale ciepła, serdeczna i miękka... .
A ta siódma - okropnie leniwa,
ciągle tylko w bucie palcem kiwa,
albo lubi leżeć pod sosną,
dziwiąc się, że las po niebie pływa... .
A znów inne
jak te jabłka
na drzewie,
 jeszcze rosną,
jeszcze sama nic o nich nie wiem.

Filozofia to umiłowanie mądrości, systematyczne i krytyczne rozważanie bieżących problemów i idei, dążenie do całościowego poznania i zrozumienia świata oraz praw nim rządzących. (Wikipedia)

Filozofia, niezależnie od tego, czy jest to dział nazywany teorią poznania, filozofią przyrody, etyką czy metafizyką - z istoty swojej ma charakter ogólny i powszechny. Rzeczą osób bezpośrednio nią zainteresowanych na co dzień jest przenoszenie i stosowanie ogólnych stwierdzeń do tego, co indywidualne i rozwojowe.
Filozofia codzienności ułatwia poznanie człowieka w ogóle, oraz siebie samego, jako przedstawiciela gatunku - i leży na pograniczu filozofii kultury, psychologii człowieka, filozofii prawa i filozofii człowieka. Wiąże się z bieżącymi niepokojami ludzi o sprawy, wobec których są na ogół bezradni.

W swej masie społeczeństwa zastanawiają się nad swoim życiem. Indywidualnie także staramy się mieć własną filozofię życia codziennego. Obejmuje ona m.in. takie kwestie:
- istnienie człowieka jako dobro najwyższe,
- szczęście w moim rozumieniu i w moich dążeniach,
- moje marzenia i cele życiowe,
- wolność w dokonywaniu wszelkich wyborów,
- poszukiwanie prawd rządzących przemianami,
- mój system wartości, który pomoże mi tworzyć (każdego dnia) samego siebie i swoją codzienność,
- życiowe doświadczenia i płynące z nich praktyczne wnioski,
- wzorcowy model mojej osoby (cenione cechy charakteru, pożądane zachowania i reakcje uczuciowe) oraz podejmowana przeze mnie (każdego dnia) praca nad sobą,
- rozróżnianie rzeczy normalnych od nienormalnych,
- udział w życiu społecznym; moje kontakty z innymi ludźmi,
- wyzwalanie się z błędnych opinii funkcjonujących w społeczeństwie i z wadliwej hierarchii wartości,
- samodzielne myślenia i działanie - zabieganie o rozwój osobisty; codzienne, wytrwałe budowanie otaczającej rzeczywistości; wpływanie na kształt tej rzeczywistości,
- optymistyczna postawa życiowa: zadowolenie z realizacji celów; nadzieja na życiowe powodzenie; życie zgodne z powinnościami; czerpanie zadowolenia z codziennych osiągnięć.
(I:Filozofia codzienności)

Posiadanie filozofii życia codziennego pomaga świadomie widzieć otaczającą rzeczywistość i świadomie w tej rzeczywistości funkcjonować. Opisuje ona indywidualne dążenie do szczęścia oraz poszukiwanie sensu życia; uświadamia kierunek rozwoju osobistego; pozwala funkcjonować zgodnie z samym sobą oraz z osobistymi oczekiwaniami.

Do przemyślenia:
"Sens życia nikomu nie zostaje ofiarowany. Każdy musi go zdobywać i tworzyć." (Antoine de Saint-Exupery)
 "Mogę być bardzo wściekły na to, czego nie mam, albo bardzo wdzięczny za to, co mam." (Nick Vujicic)
"Wiele spośród rzeczy, które możesz policzyć, nie liczą się. Wiele z tych, których policzyć nie można, naprawdę się liczą." (Albert Einstein)
"Jesteśmy tym, co w swoim życiu powtarzamy. Doskonałość nie jest jednorazowym aktem, lecz nawykiem." (Arystoteles)
"Ze świata tego każdy ma tyle, ile sobie weźmie." (Lew Tołstoj)

poniedziałek, 23 marca 2020

"Porządkowanie świata - dom"

Grażyna Chrostowska "Mały pokoik"
                     dla Kasi
 Maleńki Twój pokoik
Cały pobielany, w wąskim okienku kwiaty,
Obrazki święte sprzed laty,
Wszystkie w rameczkach drewnianych
I wszystko na jednej ścianie.
Na prostym krzyżyku różaniec,
A w kącie na stole zioła
I w buteleczce woda święcona.
Wszystko to "Boska Opieka".
Mała jest Twoja izdebka,
W której wciąż czeka
Wierne serce człowieka.

 Na co dzień nie zastanawiamy się nad tym, jak ważny jest w naszym życiu dom (bo go mamy, bo jest nam w nim dobrze, bo nas izoluje od świata, bo nabieramy w nim sił do walki o realizację celów codziennych ...). A naprawdę jego wartość jest bezcenna. Stabilizuje naszą codzienność, warunkuje normalność. Należy więc o niego dbać organizując go tak, by był dla nas przyjazny, zrozumiały, logiczny, spełniał wymogi bezpieczeństwa, estetyki i ułatwiał normalne, codzienne funkcjonowanie.
Jak go uporządkować?
- wyeliminować wszystkie przedmioty, które są zniszczone, które są niepotrzebne, i których nie lubimy,
- przeglądnąć wszystkie domowe schowki i szuflady pod kątem ich zawartości i dokonać tematycznej segregacji zgromadzonych tam rzeczy (np. tylko biżuteria, tylko nakrycia głowy, szaliki i rękawiczki),
- wyeksponować rzeczy, przedmioty, które nas cieszą, dają nam radość i poczucie przyjemności,
- posegregować szpargały zgodnie z przesłaniem: lubię ład, porządek, harmonię, praktycyzm,
- opisać schowki,
- zaprowadzić czystość w przestrzeni domowej,
- konsekwentnie, każdego dnia, przestrzegać swoich ustaleń dotyczących przechowywania rzeczy w miejscach dla nich wyznaczonych,
- panować nad sobą, swoimi myślami i projektami,
- być wytrwałym i zaangażowanym w codzienność,
- świadomie patrzeć na świat - wykrywać zależności między zdarzeniami, prawa natury, ustalać normy zgodnego funkcjonowania z otaczającym światem.

Z tak uporządkowanej przestrzeni domowej powinien płynąć następujący wniosek: kontrolujemy rzeczywistość, układamy wszystkie posiadane rzeczy według własnych spostrzeżeń, zasad, z  rozpoznania własnych potrzeb, z własnej organizacji życia, własnej estetyki i wrażliwości. A o to właśnie w "urządzaniu" najważniejszego dla nas otoczenia chodzi.

 Do przemyślenia:
"Dom jest takim miejscem, do którego zawsze zostaniesz wpuszczony, kiedy zapukasz do drzwi." (Stephen King)
"Nie możemy kochać domu, który nie ma swego oblicza, i w którym kroki są pozbawione sensu." (Antoine de Saint-Exupery)
"Nasza miłość zaczyna się we własnym domu i niemal zawsze kończy się tam, gdzie się zaczęła." (Adam Smith)
"Życie jest podróżą, która prowadzi do domu." (Herman Mellville)

 

wtorek, 17 marca 2020

"Porządkowanie świata - epidemia, pandemia"

"Szanuj zdrowie należycie,
Bo jak umrzesz, stracisz życie."

 (Aleksander Fredro)


Choroba zakaźna COVID-19, wywołana przez koronawirusa SARS-CoV-2 pojawiła się w grudniu ub. roku w Wuhan w środkowych Chinach i stała się wielkim zagrożeniem dla życia ludzi - szczególnie osób starszych. Występuje już prawie na całym świecie. Przenosi się drogą kropelkową i wskutek masowego przemieszczania się ludzi, można się nią łatwo zarazić w czasie kontaktów międzyosobowych.
Opanowanie tego zagrożenia nie jest łatwe, ale rządy wszystkich krajów podejmują stosowne działania ograniczające roznoszenie się choroby i obejmujące leczenie rozpoznanych przypadków w oparciu o zgromadzoną wiedzę i racjonalną ocenę problemu.
Rozpoczęto od informacji o wirusie, sposobach unikania zakażenia i sposobach ograniczania infekcji w warunkach domowych. Przede wszystkim higiena rąk (ich częste mycie wodą i mydłem) i unikanie bliskich kontaktów z innymi  osobami - bezpieczna odległość to 1,5 -2 m. Poinformowano o objawach choroby oraz o tym, jak i gdzie zgłaszać podejrzenie choroby (droga telefoniczna i mailowa; korzystanie z porad i zaleceń służb zobowiązanych do pomocy chorym i odpowiedzialnych za leczenie ludzi chorych).
Kolejne decyzje służb państwowych:
- ogłoszenie stanu zagrożenia epidemicznego,
- zamknięcie żłobków, przedszkoli, szkół, uczelni,
- zamknięcie granic państwa oraz transportu międzynarodowego lotniczego i kolejowego,
- zamknięcie barów, restauracji, teatrów, kin itp.,
- całkowity zakaz zgromadzeń, ograniczenie przemieszczania się osób i obrotu produktów,
- zorganizowanie w biurach pracy zdalnej,
- apel o wychodzenie z domów tylko wtedy, gdy to konieczne,
- apel o samopomoc sąsiedzką w czasie trwania epidemii.
- obowiązkowa 2-tygodniowa kwarantanna po przyjeździe z miejsc o wysokiej zachorowalności.

Czego uczą nas wszelkie klęski żywiołowe?
- zbiorowej odpowiedzialności za siebie nawzajem,
- samodyscypliny,
- przestrzegania ustaleń ogólnopaństwowych przyjętych na czas zagrożenia epidemicznego: (stosowanie środków ostrożności, obowiązkowa kwarantanna, unikanie skupisk ludzkich),
- szacunku dla służb i osób niosących pomoc ludziom w potrzebie,
- otwartości na potrzeby innych,
- pokory,
- samoświadomości i poważnego traktowania zagrożeń,
- solidarności,
- priorytetyzowania podejmowanych każdego dnia działań.

Uwaga: w czasie wszelkiego rodzaju klęsk żywiołowych należy bezwzględnie stosować się do wytycznych służb odpowiedzialnych za program walki z groźnymi dla życia ludzi i społeczeństw zagrożeniami. W tym czasie bardzo liczy się zbiorowe i solidarne działanie !!!
  
 Do przemyślenia:
"Czy to nie smutne, że większość ludzi musi zachorować, żeby zdać sobie sprawę z cudowności życia." (Jostein Gaarder)
 "Choroba jest klasztorem, który ma swoją regułę, swoją ascezę, swoją ciszę i swoje natchnienia." (Albert Camus)
"Zdrowie jest najpierwszym darem, uroda drugim, a bogactwo trzecim." (Platon)
"Starość to szpital, który przyjmuje wszystkie choroby." (przysłowie niemieckie)
"Tylko w chorobie ceni się zdrowie."

poniedziałek, 9 marca 2020

"Porządkowanie świata - ekonomia"


Przysłowia polskie:
"Oszczędnością i pracą ludzie się bogacą."
"Mądrością i pracą narody się bogacą."
"Grosz do grosza, a będzie kokosza."

Ekonomia to nauka społeczna analizująca i opisująca produkcję, dystrybucję oraz konsumpcję dóbr.
Znaczenie terminu słowa "porządek" pokrywa się  ze znaczeniem terminu słowa "ład" i oznacza szczególnie wysoki stopień wewnętrznej harmonii, jedności, dobra. (Wikipedia)

Ekonomiczny porządek świata można opisać, jak niżej:
- Porządek dzisiejszego świata wyznaczany jest przez rozum. Świat jest jeden i jeden jest język świat ten opisujący.
- Ekonomia mogła pojawić się dopiero wraz z racjonalną i ciągłą organizacją życia gospodarczego (w celu pomnażania dóbr), z wolną siłą roboczą i z kapitalistyczną gospodarką rynkową.
- Na podstawie racjonalnych przesłanek ludzie mogą świadomie i celowo podejmować decyzje najlepszego lub właściwego działania. W ten sposób mogą panować nad rzeczywistością: wszystko, co tworzą, powinno stanowić przemyślany wytwór ich ludzkiego umysłu. Rozum potrzebny jest i musi być wykorzystywany również w tworzeniu reguł działania i w projektowaniu instytucji społeczno-politycznych. Ludzie podejmując racjonalne decyzje ekonomiczne kierują się zasadą własnych korzyści i mają pełne informacje o sytuacji gospodarczej w interesującym im obszarze działań.
- "Niewidzialna ręka rynku" oznacza zagadkowy proces: niezależni uczestnicy rynku, kierujący się własnymi interesami, bez odgórnego kierowania, wytwarzają stan równowagi rynkowej. W systemie rynkowym ceny służą do skoordynowania równowagi pomiędzy podmiotami posiadającymi rozproszone prywatne informacje.
- Ludzka natura przejawia się w zachowaniach i jest nastawiona jest zarazem na siebie i na innych.
- Racjonalność ekonomiczna musi być widziana z perspektywy racjonalności funkcjonowania systemu jako całości. W związku z tym istnieje konieczność ujęcia rzeczywistości gospodarczej w prawne ramy wyrażające interes społeczeństwa obywatelskiego jako całości. Rozpatrywanie zjawisk w perspektywie celowościowej dotyczy trzech podstawowych sfer: celowości i racjonalności przyrody, celowości i racjonalności postępowania pojedynczego człowieka oraz racjonalności stworzonego dzięki ludzkiej racjonalności porządku społecznego.
(I, Adam Smith - 5 razy o racjonalności w ekonomii)

Myśli do przeanalizowania:
"Osobliwym zadaniem ekonomii jest pokazanie ludziom, jak mało w istocie wiedzą o tym, co w ich mniemaniu da się zaprojektować." (Friedrich August von Hayek)
"Sztuka ekonomii polega na tym, by spoglądać nie tylko na bezpośrednie, ale i na odległe skutki danego działania czy programu,; by śledzić nie tylko konsekwencje, jakie dany program ma dla jednej grupy, ale jakie przynosi wszystkim." (Henry Hazlitt)
"Uważam, że ekonomia jest nauką moralną..., zajmuje się introspekcją i wartościami..., zajmuje się motywami, oczekiwaniami i psychologicznymi niepewnościami." (John Maynard Keynes)

piątek, 24 stycznia 2020

"Porządkowanie świata - wiara i religia"

Czesław Miłosz "Wiara"

Wiara jest wtedy, kiedy ktoś zobaczy
Listek na wodzie, albo krople rosy
I wie, że one są, bo są konieczne.
Choćby się oczy zamknęło, marzyło,
Na świecie będzie tylko to, co było,
A liść uniosą dalej wody rzeczne.

Wiara jest także, jeżeli ktoś zrani
Nogę kamieniem i wie, że kamienie
Są po to, żeby nogi nam raniły.
Patrzcie, jak drzewo rzuca długie cienie,
I nasz, i kwiatów cień pada na ziemię:
Co nie ma cienia, istnieć nie ma siły. 

 Są na świecie różne religie i różne wierzenia: katolicyzm, protestantyzm, islam, buddyzm, hinduizm... . Religie te powstały z potrzeby ludzi i służą kształtowaniu duchowości człowieka (życie według określonych zasad, wyznawanie określonych wartości, dążenie do nagrody w niebie).

Religia porządkuje ludzki świat, bo:
- realizuje podstawową potrzebę człowieka: daje poczucie bezpieczeństwa (każdy człowiek chce wierzyć, że nie jest na świecie sam; że są Siły Wyższe, które sprawują nad nim opiekę, strzegą go od złego i pomagają mu w przezwyciężaniu trudności),
- określa zasady poprawnego życia: najważniejsze kategorie moralno-etyczne zawarte są w przykazaniach,
- jest wyznacznikiem moralności; mówi, co dobre, a co złe,
- eksponuje wartości: dobro, piękno, miłość, przyjaźń, szacunek dla drugiego człowieka,
- pomaga w pokonywaniu lęku przed śmiercią,
- zaspokaja potrzebę porządku (w tym - szeroko rozumianego porządku świata),
- ułatwia podejmowanie decyzji,
- nadaje sens ludzkiemu istnieniu i życiu,
- określa obszar wolności człowieka.
- znajduje się centrum ludzkiego myślenia i życia,
- uczy pięknego przeżywania radości i dodaje sił w momentach smutku i przygnębienia,
- integruje wiernych, daje im możliwość wzajemnego wspierania się w chwilach radosnych i trudnych.

Wiara jest zazwyczaj przekazywana z pokolenia na pokolenie i dostępna każdemu człowiekowi (bez względu na pochodzenie, wykształcenie, status społeczny, kolor skóry, itp.) Sprzyja pracy nad sobą, motywuje do aktywności i rozwoju. Pomaga w pokonywaniu lęków i ograniczeń.

 Cytaty do przemyślenia:
"Jedynie wierząc we własną nieśmiertelność, człowiek może uchwycić prawdziwe znaczenie istnienia na ziemi." (Fiodor Dostojewski)
"Boga czuje serce, nie rozum. Oto, co jest wiara: Bóg dotykalny dla serca, nie dla rozumu." (Blaise Pascal)
"Przeciwności uczą pobożności." (przysłowie łacińskie)
"Bóg jest radością. Dlatego przed swój dom wystawił słońce." (Franciszek z Asyżu)

niedziela, 19 stycznia 2020

"Porządkowanie świata - kalendarze"

Maria Terlikowska "Kalendarz pełen radości"

"kalendarz pełen radości"
Nowy Rok. Dwa krótkie słowa -
i wszystko będzie od nowa:
styczeń, luty i marzec.

Bałwanki, sanki, sasanki,
ciepły wiatr wydmie firanki - 
i już się wiosna pokaże.

Powróca ptaki z południa,
las się rozśpiewa jak lutnia:
kwiecień, maj -
dwa pachnące miesiące.

A potem stanie przed domem
czerwiec z koszykiem poziomek,
czerwiec promieni jak słońce.

A lipiec przysiądzie na lipie,
miodowym kwiatem posypie,
zapachnie żniwem i żytem.

Potem nad sadem rozbłyśnie
sierpień rumiany jak wiśnie,
sierpień okryty błękitem.

Srebrny od nitek pajęczych,
wrzesień dzwonkami zadźwięczy:
- Dzieci, już pora do szkoły!

Ech, pora kolorowa,
błyszcząca, kasztanowa,
październik, październik wesoły!

Listopad - wiatr jak latawiec
i biały szron na murawie
i chmury śniegiem pachnące.

Grudzień z choinka i w szubie.
Lubię choinkę i grudzień, lubię
cały rok - wszystkie miesiące!

Kalendarze porządkują świat porządkując czas. Stworzenie pierwszych kalendarzy przypisuje się Babilończykom i Egipcjanom. Kalendarze ich były związane z bóstwami. Status boski przypisywano także władcom krajów - a sprawujący władzę, w pewnym momencie, wykorzystali ten status dla własnych potrzeb, i zamiast kierować się naturą, zaczęli wyznaczać rytm życia poddanych, wskazywać im święta i istotne daty.

Historycznie występowały różne kalendarze:
- kalendarz Majów - stworzony w XV w.p.n.e. i miał postać koła, funkcjonował z rytmem natury (260 dni i 13 pełni księżyca);
- kalendarz chiński - związany ze znakami zodiaku innymi niż nasze, zwracał uwagę na księżyc, jego fazy i ich znaczenie dla życia na ziemi;
- kalendarz juliański - stworzony 1.01.45 r.p.n.e., w Polsce obowiązywał do 1582 r.;
- kalendarz gregoriański - wprowadzony przez papieża Grzegorza XIII w 1582 r., obowiązuje w większości krajów do dziś.
 Kalendarz gregoriański, choć jest bardziej precyzyjny niż większość stosowanych rachub czasu, to wbrew pozorom, nie jest najdokładniejszy. Palma pierwszeństwa w tym względzie znajduje się po stronie stosowanego przez prawosławny kościół kalendarza neojuliańskiego. Nazywany "nowym wschodnim kalendarzem" cechuje się najmniejszą różnicą rozbieżności czasowej między rokiem kalendarzowym, a rzeczywistym czasem obiegu Słońca przez Ziemię.
Na koniec wspomnieć jeszcze trzeba o powstających współcześnie (na bazie kalendarza gregoriańskiego), różnorodnych kalendarzach tematycznych: reklamowych, wspomnieniowych, ściennych, biurowych, książkowych, fotograficznych, artystycznych, itp. Wszystkie one pomagają nam odnaleźć się w upływającym bezpowrotnie czasie, zapobiegać jego marnotrawstwu, planować obowiązki i przyjemności. Bez kalendarzy nie wyobrażamy sobie uporządkowanego i twórczego życia i widzenia świata.
(Opracowano na podstawie: Internet: Krótka historia kalendarza; Kto wynalazł kalendarz?)


Oto cytaty - mogące być przydatne w 2020 roku. Są spostrzeżeniami ludzi obserwujących świat i życie (ukierunkowują myślenie; wskazują, co w życiu ważne i niezmienne):
 "Twój czas jest ograniczony, więc nie marnuj go na bycie kimś, kim nie jesteś." (Steve Jobs)
"Bądź wdzięczny za to, co masz, a będziesz miał tego więcej. Jeśli koncentrujesz się na tym, czego nie masz, nigdy nie będziesz miał wystarczająco dużo." (Oprah Winfrey)
"Nigdy nie rezygnuj z celu tylko dlatego, że osiągnięcie go wymaga czasu. Czas i tak upłynie." (H.Jackson Brown JR)
"Do dzisiaj kobieta, która potrafi sama zagnieść ciasto na makaron zgodnie z zasadami tej sztuki, cieszy się powszechnym szacunkiem i uznaniem - i nie mają na to wpływu dziejowe zmiany." (Sophia Loren)
"Istota wspomnień polega na tym, że nic nie przemija." (Elias Canetti) 
 
 

niedziela, 12 stycznia 2020

"Porządkowanie świata - zegary"

Ewa Kozyra Pawlak "Tik - tak"

Czy czas płynie żabką?
Czy może motylkiem?
Czy czas można czasem 
zatrzymać na chwilkę?

Czasem czas nas goni,
a czasem ucieka.
Gryzie zębem czasu,
drwi sobie z człowieka.

A gdzie ten czas mieszka?
Najpewniej w zegarze.
Słychać go jak tyka,
może się pokaże? 

Czas to wielkość fizyczna, którą można mierzyć z bardzo dużą dokładnością.
Dzieje mierzenia czasu to trzy główne epoki:

-epoka przepływu ciągłego, polegała na przepływie substancji ciekłej lub sypkiej (umożliwiała mierzenie czasu także pod nieobecność Słońca oraz w nocy), trwała do ok. 1360 r.;

-epoka kontroli nierezonansowej, zakończyła się skonstruowaniem zegara wahadłowego w 1656 r.;

-epoka kontroli rezonansowej trwa do dziś, a jej efektem stało się skonstruowanie zegara kwarcowego w 1927 roku oraz zegara atomowego w 1955 roku.

Wcześniej, długo przed epoką przepływu ciągłego używano zegarów słonecznych.
(w: K.M.Borkowski "Zmierzyć nieuchwytne")

Zegary służą do mierzenia i wskazywania czasu dla różnych potrzeb i różnych dziedzin życia:
- w astronomii (zegary astronomiczne, zegary atomowe),
- w życiu codziennym (zegary domowe, budziki, minutniki, zegarki, zegary wieżowe, zegary dworcowe, itp.),
- w sporcie (stopery, zegary szachowe),
- w nawigacji i żeglarstwie (chronometry, zegary wachtowe),
- w urządzeniach samoczynnych ( zegary systemowe komputerów, programatory pralek, itp.),
- jako włączniki i wyłączniki (zamek czasowy). (w: Wikipedia)

Przed pojawieniem się czasomierzy ludzie żyli w rytmie wyznaczanym przez wschody i zachody słońca, a długość godziny różniła się w zależności od miejsca i pory roku.
Zegar dobowy, odmierzający czas podzielony na godziny jednakowej długości, zrewolucjonizował sposób mierzenia czasu w życiu codziennym.
Ludzkość zapożyczyła ideę ustalonego porządku dnia, regulowanego upływem godzin jednakowej długości, od średniowiecznych mnichów. Był to konieczny warunek rozwoju społecznego i zapowiedź późniejszego rozwoju norm życia oraz sposób sztucznego wprowadzenia dyscypliny rządzącej uprzemysłowionym społeczeństwem. Zegar stał się "totalitarnym nadzorcą" i wywarł na ludzi przemożny wpływ, rozbudzając w nich instynkt społeczny. (w:Norman Davies "Jak upowszechnienie zegarów zrewolucjonizowało ludzkie życie?)

Do przemyślenia:
"Bije zegar godziny, my wtedy mawiamy: 'Jak ten czas szybko mija!' - a to my mijamy." (Stanisław Jachowicz)
"Zegar i kalendarz nie powinny przesłaniać faktu, że każda chwila życia jest cudem i tajemnicą." (Robin Sharma)
"Nie wierzcie zegarom - czas wymyślił je dla zabawy." (Wojciech Bartoszewski)
"Zegar zawsze tyka. Niekiedy po prostu go nie słyszysz, ale czasem dźwięk jest bardzo wyraźny." (David Levithan)