piątek, 24 stycznia 2020

"Porządkowanie świata - wiara i religia"

Czesław Miłosz "Wiara"

Wiara jest wtedy, kiedy ktoś zobaczy
Listek na wodzie, albo krople rosy
I wie, że one są, bo są konieczne.
Choćby się oczy zamknęło, marzyło,
Na świecie będzie tylko to, co było,
A liść uniosą dalej wody rzeczne.

Wiara jest także, jeżeli ktoś zrani
Nogę kamieniem i wie, że kamienie
Są po to, żeby nogi nam raniły.
Patrzcie, jak drzewo rzuca długie cienie,
I nasz, i kwiatów cień pada na ziemię:
Co nie ma cienia, istnieć nie ma siły. 

 Są na świecie różne religie i różne wierzenia: katolicyzm, protestantyzm, islam, buddyzm, hinduizm... . Religie te powstały z potrzeby ludzi i służą kształtowaniu duchowości człowieka (życie według określonych zasad, wyznawanie określonych wartości, dążenie do nagrody w niebie).

Religia porządkuje ludzki świat, bo:
- realizuje podstawową potrzebę człowieka: daje poczucie bezpieczeństwa (każdy człowiek chce wierzyć, że nie jest na świecie sam; że są Siły Wyższe, które sprawują nad nim opiekę, strzegą go od złego i pomagają mu w przezwyciężaniu trudności),
- określa zasady poprawnego życia: najważniejsze kategorie moralno-etyczne zawarte są w przykazaniach,
- jest wyznacznikiem moralności; mówi, co dobre, a co złe,
- eksponuje wartości: dobro, piękno, miłość, przyjaźń, szacunek dla drugiego człowieka,
- pomaga w pokonywaniu lęku przed śmiercią,
- zaspokaja potrzebę porządku (w tym - szeroko rozumianego porządku świata),
- ułatwia podejmowanie decyzji,
- nadaje sens ludzkiemu istnieniu i życiu,
- określa obszar wolności człowieka.
- znajduje się centrum ludzkiego myślenia i życia,
- uczy pięknego przeżywania radości i dodaje sił w momentach smutku i przygnębienia,
- integruje wiernych, daje im możliwość wzajemnego wspierania się w chwilach radosnych i trudnych.

Wiara jest zazwyczaj przekazywana z pokolenia na pokolenie i dostępna każdemu człowiekowi (bez względu na pochodzenie, wykształcenie, status społeczny, kolor skóry, itp.) Sprzyja pracy nad sobą, motywuje do aktywności i rozwoju. Pomaga w pokonywaniu lęków i ograniczeń.

 Cytaty do przemyślenia:
"Jedynie wierząc we własną nieśmiertelność, człowiek może uchwycić prawdziwe znaczenie istnienia na ziemi." (Fiodor Dostojewski)
"Boga czuje serce, nie rozum. Oto, co jest wiara: Bóg dotykalny dla serca, nie dla rozumu." (Blaise Pascal)
"Przeciwności uczą pobożności." (przysłowie łacińskie)
"Bóg jest radością. Dlatego przed swój dom wystawił słońce." (Franciszek z Asyżu)

niedziela, 19 stycznia 2020

"Porządkowanie świata - kalendarze"

Maria Terlikowska "Kalendarz pełen radości"

"kalendarz pełen radości"
Nowy Rok. Dwa krótkie słowa -
i wszystko będzie od nowa:
styczeń, luty i marzec.

Bałwanki, sanki, sasanki,
ciepły wiatr wydmie firanki - 
i już się wiosna pokaże.

Powróca ptaki z południa,
las się rozśpiewa jak lutnia:
kwiecień, maj -
dwa pachnące miesiące.

A potem stanie przed domem
czerwiec z koszykiem poziomek,
czerwiec promieni jak słońce.

A lipiec przysiądzie na lipie,
miodowym kwiatem posypie,
zapachnie żniwem i żytem.

Potem nad sadem rozbłyśnie
sierpień rumiany jak wiśnie,
sierpień okryty błękitem.

Srebrny od nitek pajęczych,
wrzesień dzwonkami zadźwięczy:
- Dzieci, już pora do szkoły!

Ech, pora kolorowa,
błyszcząca, kasztanowa,
październik, październik wesoły!

Listopad - wiatr jak latawiec
i biały szron na murawie
i chmury śniegiem pachnące.

Grudzień z choinka i w szubie.
Lubię choinkę i grudzień, lubię
cały rok - wszystkie miesiące!

Kalendarze porządkują świat porządkując czas. Stworzenie pierwszych kalendarzy przypisuje się Babilończykom i Egipcjanom. Kalendarze ich były związane z bóstwami. Status boski przypisywano także władcom krajów - a sprawujący władzę, w pewnym momencie, wykorzystali ten status dla własnych potrzeb, i zamiast kierować się naturą, zaczęli wyznaczać rytm życia poddanych, wskazywać im święta i istotne daty.

Historycznie występowały różne kalendarze:
- kalendarz Majów - stworzony w XV w.p.n.e. i miał postać koła, funkcjonował z rytmem natury (260 dni i 13 pełni księżyca);
- kalendarz chiński - związany ze znakami zodiaku innymi niż nasze, zwracał uwagę na księżyc, jego fazy i ich znaczenie dla życia na ziemi;
- kalendarz juliański - stworzony 1.01.45 r.p.n.e., w Polsce obowiązywał do 1582 r.;
- kalendarz gregoriański - wprowadzony przez papieża Grzegorza XIII w 1582 r., obowiązuje w większości krajów do dziś.
 Kalendarz gregoriański, choć jest bardziej precyzyjny niż większość stosowanych rachub czasu, to wbrew pozorom, nie jest najdokładniejszy. Palma pierwszeństwa w tym względzie znajduje się po stronie stosowanego przez prawosławny kościół kalendarza neojuliańskiego. Nazywany "nowym wschodnim kalendarzem" cechuje się najmniejszą różnicą rozbieżności czasowej między rokiem kalendarzowym, a rzeczywistym czasem obiegu Słońca przez Ziemię.
Na koniec wspomnieć jeszcze trzeba o powstających współcześnie (na bazie kalendarza gregoriańskiego), różnorodnych kalendarzach tematycznych: reklamowych, wspomnieniowych, ściennych, biurowych, książkowych, fotograficznych, artystycznych, itp. Wszystkie one pomagają nam odnaleźć się w upływającym bezpowrotnie czasie, zapobiegać jego marnotrawstwu, planować obowiązki i przyjemności. Bez kalendarzy nie wyobrażamy sobie uporządkowanego i twórczego życia i widzenia świata.
(Opracowano na podstawie: Internet: Krótka historia kalendarza; Kto wynalazł kalendarz?)


Oto cytaty - mogące być przydatne w 2020 roku. Są spostrzeżeniami ludzi obserwujących świat i życie (ukierunkowują myślenie; wskazują, co w życiu ważne i niezmienne):
 "Twój czas jest ograniczony, więc nie marnuj go na bycie kimś, kim nie jesteś." (Steve Jobs)
"Bądź wdzięczny za to, co masz, a będziesz miał tego więcej. Jeśli koncentrujesz się na tym, czego nie masz, nigdy nie będziesz miał wystarczająco dużo." (Oprah Winfrey)
"Nigdy nie rezygnuj z celu tylko dlatego, że osiągnięcie go wymaga czasu. Czas i tak upłynie." (H.Jackson Brown JR)
"Do dzisiaj kobieta, która potrafi sama zagnieść ciasto na makaron zgodnie z zasadami tej sztuki, cieszy się powszechnym szacunkiem i uznaniem - i nie mają na to wpływu dziejowe zmiany." (Sophia Loren)
"Istota wspomnień polega na tym, że nic nie przemija." (Elias Canetti) 
 
 

niedziela, 12 stycznia 2020

"Porządkowanie świata - zegary"

Ewa Kozyra Pawlak "Tik - tak"

Czy czas płynie żabką?
Czy może motylkiem?
Czy czas można czasem 
zatrzymać na chwilkę?

Czasem czas nas goni,
a czasem ucieka.
Gryzie zębem czasu,
drwi sobie z człowieka.

A gdzie ten czas mieszka?
Najpewniej w zegarze.
Słychać go jak tyka,
może się pokaże? 

Czas to wielkość fizyczna, którą można mierzyć z bardzo dużą dokładnością.
Dzieje mierzenia czasu to trzy główne epoki:

-epoka przepływu ciągłego, polegała na przepływie substancji ciekłej lub sypkiej (umożliwiała mierzenie czasu także pod nieobecność Słońca oraz w nocy), trwała do ok. 1360 r.;

-epoka kontroli nierezonansowej, zakończyła się skonstruowaniem zegara wahadłowego w 1656 r.;

-epoka kontroli rezonansowej trwa do dziś, a jej efektem stało się skonstruowanie zegara kwarcowego w 1927 roku oraz zegara atomowego w 1955 roku.

Wcześniej, długo przed epoką przepływu ciągłego używano zegarów słonecznych.
(w: K.M.Borkowski "Zmierzyć nieuchwytne")

Zegary służą do mierzenia i wskazywania czasu dla różnych potrzeb i różnych dziedzin życia:
- w astronomii (zegary astronomiczne, zegary atomowe),
- w życiu codziennym (zegary domowe, budziki, minutniki, zegarki, zegary wieżowe, zegary dworcowe, itp.),
- w sporcie (stopery, zegary szachowe),
- w nawigacji i żeglarstwie (chronometry, zegary wachtowe),
- w urządzeniach samoczynnych ( zegary systemowe komputerów, programatory pralek, itp.),
- jako włączniki i wyłączniki (zamek czasowy). (w: Wikipedia)

Przed pojawieniem się czasomierzy ludzie żyli w rytmie wyznaczanym przez wschody i zachody słońca, a długość godziny różniła się w zależności od miejsca i pory roku.
Zegar dobowy, odmierzający czas podzielony na godziny jednakowej długości, zrewolucjonizował sposób mierzenia czasu w życiu codziennym.
Ludzkość zapożyczyła ideę ustalonego porządku dnia, regulowanego upływem godzin jednakowej długości, od średniowiecznych mnichów. Był to konieczny warunek rozwoju społecznego i zapowiedź późniejszego rozwoju norm życia oraz sposób sztucznego wprowadzenia dyscypliny rządzącej uprzemysłowionym społeczeństwem. Zegar stał się "totalitarnym nadzorcą" i wywarł na ludzi przemożny wpływ, rozbudzając w nich instynkt społeczny. (w:Norman Davies "Jak upowszechnienie zegarów zrewolucjonizowało ludzkie życie?)

Do przemyślenia:
"Bije zegar godziny, my wtedy mawiamy: 'Jak ten czas szybko mija!' - a to my mijamy." (Stanisław Jachowicz)
"Zegar i kalendarz nie powinny przesłaniać faktu, że każda chwila życia jest cudem i tajemnicą." (Robin Sharma)
"Nie wierzcie zegarom - czas wymyślił je dla zabawy." (Wojciech Bartoszewski)
"Zegar zawsze tyka. Niekiedy po prostu go nie słyszysz, ale czasem dźwięk jest bardzo wyraźny." (David Levithan)

 
 

środa, 1 stycznia 2020

"Marzyć i wdrażać marzenia"

Jonasz Kofta "Trzeba marzyć"

Żeby coś się zdarzyło
Żeby mogło się zdarzyć
I zjawiła się miłość
Trzeba marzyć
Zamiast dmuchać na zimne
Na gorącym się sparzyć
Z deszczu pobiec pod rynnę
Trzeba marzyć

Gdy spadają jak liście 
Kartki dat z kalendarzy
Kiedy szaro i mgliście
Trzeba marzyć
W chłodnej, pustej godzinie
Na swój los się odważyć
Nim twe szczęście cie minie
Trzeba marzyć

W rytmie wietrznej tęsknoty
Wraca fala do plaży
Ty pamiętaj wciąż o tym
Trzeba marzyć
Żeby coś się zdarzyło
Żeby mogło się zdarzyć
I zjawiła się miłość
Trzeba marzyć

W spełnianiu marzeń znaczącą rolę odgrywa aktywność własna. Progresywny charakter tej postawy sprowadza się do ciągłego poszerzania dziedzin działalności i usprawniania czynności prowadzących do obranego celu.
Przez cały czas rodzą się nowe potrzeby i dążenia oraz zmienia się repertuar wykonywanych czynności. Równocześnie (też przez cały czas) zmuszeni jesteśmy poszerzać i uzupełniać wiedzę. Wszystko to powoduje nasz ciągły osobowy rozwój i tworzy postęp w naszej przestrzeni życiowej.

Czytelnikom bloga życzę samych sukcesów i wielu szczęśliwych chwil w 2020 Roku. Niech zdrowie, ciekawość, marzenia, rozwój, postęp i zadowolenie będą z nami przez cały nadchodzący 2020 rok!!!

Do przemyślenia:
"Przyszłość należy do tych, którzy wierzą w piękno swoich marzeń." (Eleanor Roosevelt)
"Jeśli możesz to sobie wyobrazić, dasz radę to zrobić." (Walt Disney)
"Nie możesz odzyskać czasu, ale możesz przestać go tracić." (Javier Gonzalez)
"Twój sukces i szczęście są w tobie. Czynniki zewnętrzne są przypadkowe." (Helen Keller)
"Początek jest najważniejszą częścią pracy." (Platon)

poniedziałek, 23 grudnia 2019

"Kolędować Małemu"

Teofil Lenartowicz "Mizerna, cicha"

Mizerna, cicha, stajenka licha,
Pełna niebieskiej chwały.
Oto leżący, przed nami śpiący
W promieniach Jezus mały.

Nad nim anieli w locie stanęli
I pochyleni klęczą
Z włosy złotymi, z skrzydła białymi,
Pod malowaną tęczą.

I oto mnodzy, ludzie ubodzy
Radzi oglądać Pana,
Pełni natchnienia, pełni zdziwienia
Upadli na kolana.

Wielkie zdziwienia: wszelkie stworzenie,
Cały świat orzeźwiony;
Mądrość Mądrości, Światłość Światłości,
Bóg - człowiek tu wcielony.

Oto Maryja, czysta lilija,
Przy Niej staruszek drżący.
Stoją przed nami, przed pastuszkami
Tacy uśmiechający.

Święta  Bożego Narodzenia to czas celebrowania radosnej nowiny: oto narodził się Zbawiciel Świata. Wydarzenie świętujemy zwykle tradycyjnie i w rodzinnym gronie (zasiadamy do stołu wigilijnego, dzielimy się opłatkiem, śpiewamy pieśni religijne: kolędy i pastorałki).

Śpiew pieśni bożonarodzeniowych ma szczególne znaczenie:
- opowiadają one prawdziwą historię sprzed wieków,
- przybliżają prawdę o zbawieniu, w którą wierzymy,
- uświadamiają, że Narodzenie Jezusa nadało sens istnieniu na świecie (wielka i głęboka miłość jest potrzebna każdemu człowiekowi i światu),           
 - treść kolęd i pastorałek jest bliska ludziom: prosta, zrozumiała, wzięta z życia,
-  pieśni adresowane są do każdego: prostego i wykształconego, ze wsi i z miasta, młodego i starszego,
-  cechuje je obrazowość przedstawień,
- są melodyjne i radosne,
- niosą pociechę i nadzieję,
- stanowią określony obszar naszej kultury,
- jednoczą ludzi,
- budują wspólnotę i łagodzą obyczaje.

Historia kolęd i pastorałek sięga w polskiej tradycji XIII w. i związana jest z jasełkowymi przedstawieniami organizowanymi w klasztorach.
Większość kolęd napisali poeci amatorzy, żołnierze, organiści kościelni itp. Pisali je także wybitni poeci: np. Franciszek Karpiński, Teofil Lenartowicz, Piotr Skarga.
Współcześnie kolędy i pastorałki tworzą i śpiewają niemal wszyscy piosenkarze, zespoły muzyczne, chóry zawodowe i amatorskie.
Nam, śpiewającym i słuchającym kolęd, towarzyszy świadomość, że utwory przekazują w piękny sposób nieprzemijające wartości moralne, kształcące i ludzkie ( miłość, tradycja, dobro, przebaczenie, zrozumienie innych). Śpiewajmy więc kolędy i pastorałki w okresie bożonarodzeniowym. Niech nas ubogacają ich treści i wzruszają melodie.

Czytelnikom bloga życzę zdrowych i wesołych Świąt Bożego Narodzenia oraz szczęśliwego i  pomyślnego Nowego 2020 Roku!

Do zapamiętania:
"Kto śpiewa, dwa razy się modli." (św. Augustyn)
"Muzyka ma koronę w niebie, ale korzenie w ziemi." (Maria Kuncewiczowa)
"Muzyka budzi w sercu pragnienie dobrych czynów." (Pitagoras)
"Jeśli choć raz, w dzieciństwie, kolęda zapadnie w duszę Polaka, towarzyszyć mu będzie zawsze i wszędzie, oderwie go od nędzy i codziennej szarości, przeniesie w inne światy, na obczyźnie da wrażenie ojczyzny." (Hanna Szymanderska)
 


niedziela, 15 grudnia 2019

"Poznawać twórczość noblistki Olgi Tokarczuk"

Edward Lecheta "Mam talent"

mam wiele talentów 
ukrytych w kieszeniach
przepastnych
jak czarne dziury
mam talent do chodzenia
z głową w chmurach
do łapania wiatru we włosy
do liczenia gwiazd nocą
też nie wiadomo po co
do łapania słońca
na gorącym uczynku
mam talent do wypoczynku
od poniedziałku do piątku
do zaczynania od początku
mnóstwo innych talentów
mógłbym wymienić jeszcze
ale mi się nie chce wcale
bo do tego największy mam talent 

Noblistka Olga Tokarczuk jest dla mnie odkryciem - umie patrzeć na otoczenie wieloaspektowo. Przeczytałam jej książkę "Dom dzienny, dom nocny" z przyjemnością. Zachwycił mnie piękny język oraz opisy codziennej rzeczywistości, dostępnej (także) każdemu z nas. Noblistka (w odróżnieniu od zwykłych ludzi) potrafi wyłuskiwać z codzienności te subtelności, których przeciętny człowiek nie dostrzega - i - "malować" za pomocą słów piękne, wielobarwne obrazy, - z "malowaniem" których zwykły człowiek ma/miałby trudności.

Oto kilka cytatów z książki "Dom dzienny, dom nocny". Dla mnie wiele opisów zawartych w książce (nie tylko te przytoczone poniżej) jest niezwykłych i pouczających:

"Jaka to rozkosz, jaka słodycz życia - siedzieć w chłodnym domu, pić herbatę, pogryzać ciasto i czytać. Przeżuwać długie zdania, smakować ich sens, odkrywać nagle w mgnieniu oka sens głębszy, zdumiewać się nim i pozwalać sobie zastygać z oczami wklejonymi w prostokąt szyby. Herbata stygnie w delikatnej filiżance; nad jej powierzchnią unosi się koronkowy dymek, który znika w powietrzu, zostawiając ledwie uchwytny zapach. Sznureczki liter na białej stronie książki dają schronienie oczom, rozumowi, całemu człowiekowi. Świat jest przez to odkryty i bezpieczny."

"... przepływam przez miejsce w przestrzeni i czasie, i jestem sumą właściwości tego miejsca i czasu, niczym więcej.
Jedyna korzyść, jaka z tego wynika, jest taka, że światy widziane z różnych punktów widzenia są różnymi światami. Więc mogę żyć w tylu światach, ile z nich jestem w stanie zobaczyć."

"Kosmicznym instrumentem zbawienia jest ruch obrotowy, i ten wielki, który porusza po orbitach dalekie gwiazdy, zodiak i cały wszechświat, ale też i ten mały, obecny w wytworach ludzi, kołach młyńskich, korbach, zegarach, kołach u wozu, w ucieraniu maku, w lepieniu garnków. Oraz ten najmniejszy, który podobno drga we wszystkich najmniejszych cząsteczkach, z których składa się świat."

"... każdy z nas ma dwa domy - jeden konkretny, umiejscowiony w czasie i przestrzeni; drugi - nieskończony, bez szans na uwiecznienie w architektonicznych planach. ... w obu żyjemy równocześnie."

"Z jakichś względów ludzie nie potrafią wyobrażać sobie końców, nie tylko końców rzeczy wielkich, ale nawet najmniejszych; może samo wyobrażenie sobie czegokolwiek wyczerpuje jakoś rzeczywistość, może ona nie chce być wyobrażana w głowach ludzi, może chce być wolna, jak zbuntowany nastolatek, i właśnie dlatego zawsze jest inaczej, niż można to było sobie wyobrazić."

Czytajmy z uwagą książki Olgi Tokarczuk, poznajmy świat przez autorkę pokazywany, delektujmy się językiem polskim i obrazami malowanymi słowami. Tylko nieliczni posiadają talent doceniony przez Królewską Szwedzką Akademię Nauk.

poniedziałek, 9 grudnia 2019

"Mieć wrażliwe serce"

Irena Santor "Serce to najpiękniejsze słowo świata"

(...)
Serce to najpiękniejsze słowo świata
Serce to w życiu najcudniejszy skarb
Serce - miłości hymn co w słońce wzlata 
to baśń skrzydlata to szczęście i zaklęty czar

Serce płonący wiecznie w piersiach ogień
Serce to najcudniejszy w życiu skarb
Serce to czyjeś imię takie drogie
To szał i ogień co niebo z ziemią splótł i zwarł
(...)



Nie ma drugiego takiego organu, który by miał tyle znaczeń w sensie fizycznym i duchowym oraz metaforycznym i całkiem dosłownym, jak serce człowieka. Gdy bije - żyjemy. Gdy jest gorące - przepełniają nas uczucia i emocje. Gdy jest szczere - wyrażamy prawdę o sobie. Gdy jest kamienne i nieczułe - ranimy i krzywdzimy. Sercem kochamy i nienawidzimy, w sercu nosimy tęsknotę lub pragnienie zemsty; serce możemy mieć miękkie lub wielkie, dobre lub zimne, albo możemy być w ogóle "bez serca". (w: E.Woydyłło "Buty szczęścia")

Osobiście lubię i chcę mieć kontakt z osobami  o sercu wrażliwym. Ujmują mnie te osoby wieloma przymiotami:
- umieją wnikliwie obserwować otoczenie i dostrzegać w nim rzeczy, zjawiska i sytuacje dla innych często niezauważalne,
- posiadają duże pokłady empatii, dobroci, współczucia,
- umieją otworzyć swoje serce na siebie i innych ludzi,
- znają siebie i przeżywane przez siebie uczucia (złość, wstyd, rozczarowanie, radość, przyjemność, błogość),
- lubią piękno, przyrodę, ludzi - potrafią szukać piękna we wszystkim i nim się zachwycać,
- posiadają wysoko rozwiniętą inteligencję emocjonalną,
- widzą świat szerzej i przeżywają go bardziej,
- tworzą różne scenariusze zdarzeń, przewidują konsekwencje zdarzeń,
- prowadzą bogate życie wewnętrzne: są kreatywne, twórcze, pomysłowe, otwarte na rzeczy nowe, inne, zaskakujące, zadziwiające,
-  są uważne i sumienne, można na nich polegać,
- są krytyczne wobec siebie i wymagające wobec siebie,
- dążą do perfekcji w każdej dziedzinie życia.

Najważniejszym wyróżnikiem osób wrażliwych jest to, że zauważają one człowieka w potrzebie, chcą mu pomóc w sposób dyskretny, elegancki, z poszanowaniem jego godności osobistej, bez robienia wokół swoich"poczynań"szumu medialnego. Takie zachowania mają nieoceniona wartość i oby ich było jak najwięcej. Wśród nas jest przecież wiele osób, które oczekują zauważenia, dobrego słowa, uśmiechu, pomocy duchowej - i - jakże często - pomocy materialnej.

  Uwaga: Własną wrażliwość należy rozumnie kontrolować, by nie popaść w przesadyzm i nadwrażliwość! Wszystkie zachowania odbiegające od normy są źle przyjmowane przez otoczenie i trudne do zniesienia przez samą osobę przesadnie wrażliwą.

Myśli do przeanalizowania:
"Nigdy nie zestarzeje się serce, które kocha." (Sokrates)
"Lepiej modlić się sercem bez słów, niż słowami bez serca." (John Bunyan)
"Dobrze widzi się tylko sercem, najważniejsze jest niewidoczne dla oczu." (Antoine de Saint-Exupery)
"Nie pozwólcie, żeby hałas cudzych opinii zagłuszał wasz własny wewnętrzny głos. I najważniejsze - miejcie odwagę kierować się sercem i intuicją."(Steve Jobs)